Mặt lành nhanh và cho sẹo mảnh hơn nơi khác. Nhưng kết quả cuối phụ thuộc rất nhiều vào việc ai xử lý vết trong ngày đầu.
Vì sao mặt khác các vùng khác
- Rất nhiều mạch máu nên lành nhanh
- Da mỏng và mềm nên sẹo thường mảnh hơn
- Nhưng chảy máu nhiều hơn khi mới bị thương
- Có nhiều cấu trúc quan trọng nằm sát dưới da
- Là vùng ai cũng nhìn thấy
Điểm thứ tư là lý do em khuyên đi khám với mọi vết ở mặt: dây thần kinh và tuyến nước bọt nằm rất gần bề mặt.
Đường căng của da quyết định nhiều
- Da mặt có những đường căng tự nhiên
- Vết nằm dọc theo đường đó cho sẹo mảnh
- Vết cắt ngang đường đó bị kéo giãn nhiều hơn
- Bác sĩ tính yếu tố này khi khâu
- Đó là một lý do kết quả khác nhau giữa các nơi xử lý
Đây là kiến thức mà người ngoài không có, và nó là một phần của việc vì sao nên để người chuyên môn làm.
Những vị trí cần chuyên môn hơn nữa
- Mi mắt và vùng quanh mắt
- Viền môi, nơi phải khớp chính xác hai bên
- Cánh mũi và viền lỗ mũi
- Vành tai
- Vùng có dây thần kinh mặt đi qua
Viền môi là ví dụ rõ nhất: lệch một chút khi khâu là thấy được suốt đời, nên đây không phải chỗ để xử lý tạm.
Việc cần làm ngay khi bị thương ở mặt
- Ép nhẹ để cầm máu bằng gạc sạch
- Rửa bằng nước sạch nếu vết bẩn
- Không bôi gì lên vết
- Giữ lại mảnh da hoặc mảnh vành tai nếu bị đứt rời
- Đi khám sớm, đừng chờ
Mảnh da đứt rời có thể dùng lại được trong một số trường hợp, nên hãy giữ nó sạch và mang theo.
Vì sao đi sớm quan trọng
- Vết mới dễ khâu kín và khớp mép chính xác
- Để lâu thì nguy cơ nhiễm trùng tăng
- Quá muộn thì bác sĩ có ít lựa chọn hơn
- Sưng nhiều làm việc khớp mép khó hơn
- Đi sớm giữ được nhiều phương án
Sai lầm hay gặp là chờ xem có tự khép không — và với mặt thì việc chờ đó lấy đi phần lựa chọn tốt nhất.
Sau khi đã khâu
- Giữ vết sạch theo hướng dẫn
- Cắt chỉ đúng hẹn, không để lâu hơn
- Không để vết bị căng khi cử động mặt
- Che nắng ngay khi được phép
- Đi tái khám theo hẹn
Để chỉ lâu hơn mốc trên mặt có thể để lại vết chân chỉ, nên lịch cắt chỉ ở mặt thường sớm hơn nơi khác.
Chống nắng là việc quan trọng nhất về sau
- Da mới rất dễ sạm
- Vết thâm hình thành lúc này tồn tại rất lâu
- Che bằng mũ và khẩu trang là chắc nhất
- Dùng kem chống nắng khi da đã khép kín
- Duy trì nhiều tháng, không chỉ vài tuần
Đây là việc mà người bệnh tự làm được và nó ảnh hưởng tới kết quả cuối nhiều hơn phần lớn sản phẩm trị sẹo.
Đừng đánh giá kết quả quá sớm
- Sẹo mới đỏ và rõ hơn sẹo về sau
- Màu nhạt dần trong nhiều tháng
- Độ gồ giảm dần
- Mốc đánh giá thường sau khoảng một năm
- Nhiều sẹo mặt mờ đi rất nhiều trong năm đầu
Rất nhiều người đi tìm cách sửa sẹo ở tuần thứ tư, trong khi lúc đó nó còn chưa đi được nửa đường.
Các phương án cho sẹo mặt đã ổn định
- Có phương pháp làm phẳng và làm mờ
- Có phương án mổ sửa lại đường sẹo
- Có phương án cho sẹo lõm
- Thường cần nhiều lần
- Bác sĩ chọn theo loại sẹo và vị trí
Bài này không nêu tên thủ thuật hay thiết bị cụ thể; điều đáng biết là có nhiều phương án và chúng khác nhau theo loại sẹo.
Sẹo mụn là nhóm riêng
- Thường là sẹo lõm, nhiều điểm
- Cách xử lý khác sẹo do vết thương
- Cần kiểm soát mụn đang hoạt động trước
- Nặn mụn làm sẹo nhiều hơn
- Đi khám da liễu để có phác đồ
Điểm thứ ba là thứ tự bắt buộc: trị sẹo trong lúc mụn còn đang mọc thì vừa trị vừa tạo thêm sẹo mới.
Vết thương ở mặt của trẻ
- Trẻ lành nhanh nhưng sẹo theo trẻ cả đời
- Nên cho bác sĩ có chuyên môn xử lý
- Cần theo dõi dài vì trẻ còn phát triển
- Che nắng cho trẻ là việc của người lớn
- Kể rõ hoàn cảnh xảy ra khi đi khám
Với trẻ thì việc đầu tư vào lần xử lý đầu tiên có giá trị rất lâu, nên đừng chọn nơi tiện nhất.
Những gì không nên làm
- Tự khâu hoặc nhờ người không chuyên khâu
- Dán keo dán thường lên vết ở mặt
- Bôi nghệ, đắp lá lên vết chưa khép
- Chà chanh, chà muối để làm mờ thâm
- Dùng kem trộn không rõ thành phần
Các mẹo truyền miệng này gây kích ứng hoặc làm sạm thêm đúng vùng mà mình đang muốn giữ đẹp nhất.
Phần cảm xúc
- Sẹo ở mặt ảnh hưởng tới sự tự tin
- Có thể còn ám ảnh về hoàn cảnh bị thương
- Trẻ có thể bị bạn trêu
- Nói ra với người thân hoặc người có chuyên môn
- Hỏi bác sĩ nếu nó ảnh hưởng sinh hoạt và giấc ngủ
Phần này thường nặng hơn phần thể chất, và nó xứng đáng được nói tới trong buổi khám chứ không chỉ nói về sẹo.
Biết mình đang ở mức nào
- Vết xước nông ở mặt thì rửa sạch, che nắng và theo dõi
- Vết há miệng hoặc sâu thì đi khám ngay
- Vết ở mi mắt, môi, mũi, vành tai thì cần chuyên môn
- Sẹo còn mới thì chờ và chống nắng, đừng can thiệp sớm
- Sẹo đã ổn định mà còn khó chịu thì đi khám da liễu
Nội dung này mang tính thông tin chung; hãy hỏi bác sĩ về trường hợp cụ thể của mình.
Câu hỏi thường gặp
Vết ở mặt có nên đi khâu không?
Vết ở mặt nên được người có chuyên môn xem, vì cách khâu và việc đặt đúng lớp ảnh hưởng nhiều tới sẹo về sau. Đây là vùng mà nên đi khám thay vì tự chăm.
Vì sao vết ở mặt lành nhanh hơn?
Vì mặt có rất nhiều mạch máu nuôi. Đó là lợi thế, nhưng nó cũng nghĩa là chảy máu nhiều hơn khi mới bị thương.
Bao lâu thì biết sẹo mặt sẽ ra sao?
Sẹo còn đổi màu và độ mềm trong nhiều tháng tới hơn một năm, nên đừng đánh giá kết quả cuối ở tuần thứ ba. Nhiều sẹo mặt mờ đi rất nhiều trong năm đầu.
Có cần chống nắng cho sẹo mặt không?
Rất cần, và đây là việc có tác dụng nhất mà người bệnh tự làm được. Da mới rất dễ sạm, và vết thâm hình thành lúc này tồn tại rất lâu.